Nên học tiếng Anh hay tiếng bản địa trước khi đi?

Khi tiếng Anh là ưu tiên

Với các nước nói tiếng Anh và với phần lớn chương trình thạc sĩ quốc tế, tiếng Anh là điều kiện đầu vào bắt buộc và cũng là ngôn ngữ làm việc chính. Đầu tư vào tiếng Anh ở giai đoạn này mang lại hiệu quả cao nhất.

Ngay cả ở nước không nói tiếng Anh, nhiều chương trình đại học và cao học giảng dạy hoàn toàn bằng tiếng Anh. Khi đó bạn có thể bắt đầu học bằng tiếng Anh và học tiếng bản địa song song để hòa nhập tốt hơn.

• Nước nói tiếng Anh và chương trình quốc tế coi tiếng Anh là bắt buộc.
• Nhiều chương trình ở nước không nói tiếng Anh vẫn dạy bằng tiếng Anh.
• Có thể học tiếng Anh trước, học tiếng bản địa song song sau.

Khi tiếng bản địa là điều kiện sống còn

Với các nước như Nhật, Hàn, Đức hay Bắc Âu, tiếng bản địa thường là điều kiện để xin visa lao động, thi chứng chỉ nghề hoặc được nhận vào vị trí chính thức. Thiếu tiếng bản địa, bạn dễ bị giới hạn ở công việc phổ thông, thu nhập thấp.

Học tiếng bản địa trước khi đi còn giúp bạn vượt qua phỏng vấn visa và các kỳ thi năng lực. Nhiều lộ trình định cư tính điểm theo trình độ tiếng bản địa, nên học sớm là đầu tư dài hạn.

• Nhật, Hàn, Đức, Bắc Âu thường yêu cầu tiếng bản địa để làm việc chính thức.
• Thiếu tiếng bản địa dễ bị giới hạn ở công việc thu nhập thấp.
• Lộ trình định cư thường tính điểm theo trình độ tiếng bản địa.

Chi phí và thời gian học

Học ở Việt Nam thường rẻ hơn nhiều so với học tại nước sở tại, đặc biệt với các khóa luyện thi chứng chỉ. Lợi thế lớn nhất là bạn có thể học trước khi đi, tiết kiệm chi phí và thời gian ở giai đoạn đắt đỏ nhất.

Tuy nhiên, học ngoại ngữ ở Việt Nam thiếu môi trường thực hành, nên kỹ năng nghe nói có thể chậm tiến bộ. Cách hiệu quả là học nền tảng ở Việt Nam rồi tăng cường thực hành khi đã sang nước sở tại.

• Học ở Việt Nam rẻ hơn học tại nước sở tại.
• Thiếu môi trường thực hành nên kỹ năng nghe nói chậm tiến bộ.
• Học nền tảng ở Việt Nam rồi thực hành nhiều khi đã sang.

Ảnh hưởng tới việc làm và hòa nhập

Ngôn ngữ quyết định loại công việc bạn tiếp cận được. Tiếng Anh mở cửa các vị trí quốc tế và môi trường đa quốc gia, trong khi tiếng bản địa mở cửa thị trường lao động nội địa, nơi phần lớn việc làm thực tế nằm ở đó.

Về hòa nhập, tiếng bản địa giúp bạn xây dựng quan hệ, xử lý giấy tờ hành chính và tránh bị cô lập. Nhiều người Việt học tốt tiếng bản địa có lợi thế rõ rệt khi xin việc và xin định cư.

• Tiếng Anh mở cửa việc làm quốc tế và môi trường đa quốc gia.
• Tiếng bản địa mở cửa thị trường lao động nội địa rộng lớn hơn.
• Tiếng bản địa giúp hòa nhập và xử lý thủ tục hành chính.

Gợi ý lộ trình theo mục tiêu

Nếu mục tiêu là du học ngắn hạn rồi về nước, hãy tập trung tiếng Anh và chứng chỉ quốc tế. Nếu mục tiêu là làm việc và định cư lâu dài, hãy đầu tư nghiêm túc cho tiếng bản địa ngay từ đầu, song song với tiếng Anh.

Bạn nên kiểm tra yêu cầu ngôn ngữ chính thức của visa và của trường trước khi đặt lộ trình. Mỗi quốc gia có chứng chỉ riêng, nên việc xác định đúng chứng chỉ cần thi lại càng quan trọng.

• Du học ngắn hạn rồi về nước nên ưu tiên tiếng Anh và chứng chỉ quốc tế.
• Mục tiêu định cư lâu dài nên đầu tư nghiêm túc cho tiếng bản địa.
• Xác định đúng chứng chỉ ngôn ngữ mà visa và trường yêu cầu.

So sánh nhanh

Cẩm nang chi tiết

• Chuẩn bị tiếng Anh trước khi du học: chứng chỉ nào, mục tiêu điểm và lộ trình — Cách chuẩn bị tiếng Anh trước khi du học: chọn chứng chỉ IELTS, TOEFL, PTE hay Duolingo, mục tiêu điểm theo bậc học, lộ trình ôn 6-12 tháng và lỗi cần tránh.
• Lộ trình học tiếng Nhật và luyện thi JLPT: từ N5 đến N1 — Lộ trình học tiếng Nhật và ôn thi JLPT từ N5 tới N1: cấu trúc đề thi, cách chia giai đoạn, tài liệu và liên hệ với du học, việc làm tại Nhật.
• Học tiếng Đức và thi chứng chỉ Goethe, TestDaF: lộ trình cho du học và làm việc — Lộ trình học tiếng Đức và chọn chứng chỉ Goethe, TestDaF, telc, DSH: khung trình độ A1 tới C1, cách ôn thi và liên hệ với du học, việc làm tại Đức.

Nguồn tham khảo

• JLPT - kỳ thi năng lực tiếng Nhật chính thức
• Goethe-Institut - chứng chỉ tiếng Đức chính thức
• TOPIK - kỳ thi năng lực tiếng Hàn do chính phủ tổ chức