New York vs Los Angeles: nên học và làm việc ở thành phố nào?
Nhà ở: cùng ngân sách nhưng khác diện tích
New York có thị trường thuê nhà cạnh tranh khốc liệt, đặc biệt tại Manhattan, và bạn thường phải chứng minh thu nhập hằng năm gấp nhiều lần tiền thuê tháng cùng khoản đặt cọc lớn. Một số hình thức thuê còn có phí môi giới, đây là khoản nhiều người mới đến không lường trước. Đổi lại, nếu chấp nhận ở xa trung tâm và đi tàu điện ngầm, bạn có thể giảm chi phí đáng kể.
Los Angeles có mật độ thấp hơn nên cùng số tiền bạn thường thuê được diện tích lớn hơn, nhưng phải ở xa khu vực trung tâm và phụ thuộc vào xe. Chi phí thật của Los Angeles là tiền nhà cộng tiền xe, bảo hiểm xe, xăng và phí đỗ xe, những khoản mà người sống ở New York không phải trả nếu không sở hữu xe.
- New York: nhà đắt và cạnh tranh, có thể có phí môi giới, nhưng không cần xe.
- Los Angeles: diện tích nhiều hơn cùng số tiền, nhưng phải cộng chi phí xe và bảo hiểm.
- Hãy tính tổng chi phí nhà ở cộng đi lại mỗi tháng, đừng chỉ so tiền thuê nhà.
Đi lại và thời gian mỗi ngày
New York là một trong ít thành phố của Mỹ mà bạn có thể sống hoàn toàn dựa vào giao thông công cộng. Tàu điện ngầm và xe buýt chạy 24 giờ, chi phí đi lại hằng tháng dự đoán được, và nhiều người không cần bằng lái xe. Đổi lại, giờ cao điểm rất đông và một số tuyến thường xuyên bảo trì.
Los Angeles nổi tiếng với giao thông và khoảng cách giữa các khu vực. Một số tuyến tàu và xe buýt đã mở rộng, nhưng phần lớn người đi làm vẫn cần xe hơi, và thời gian đi lại có thể chiếm hai đến ba giờ mỗi ngày với người ở xa nơi làm việc. Đây là chi phí về thời gian mà nhiều người tính thiếu khi chọn thành phố.
- New York: tàu điện ngầm và xe buýt chạy 24 giờ, không cần bằng lái xe.
- Los Angeles: phần lớn người đi làm cần xe, giờ cao điểm kéo dài.
- Thời gian đi lại mỗi ngày ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng học và làm thêm.
Thị trường việc làm theo ngành
New York mạnh về tài chính, bảo hiểm, tư vấn, truyền thông, luật, y tế và giáo dục đại học, cùng một nhóm công ty công nghệ lớn. Thành phố cũng có mạng lưới trường đại học dày nên cơ hội thực tập trong kỳ học nhiều hơn phần lớn thành phố khác của Mỹ.
Los Angeles mạnh về giải trí, sản xuất nội dung, hàng không vũ trụ, công nghệ, y tế, logistics và thương mại quốc tế qua hệ thống cảng. Nếu ngành của bạn gắn với sản xuất nội dung hoặc vận tải biển, Los Angeles có lợi thế rõ rệt; nếu gắn với tài chính, New York vượt trội.
- New York: tài chính, bảo hiểm, tư vấn, truyền thông, luật, y tế, giáo dục.
- Los Angeles: giải trí, nội dung, hàng không vũ trụ, công nghệ, y tế, logistics và cảng biển.
- Chọn thành phố theo ngành mục tiêu là cách tăng khả năng tìm được việc đúng ngành.
Thuế, lương tối thiểu và chi phí bắt buộc
New York có thêm thuế thu nhập của thành phố bên cạnh thuế thu nhập bang, đây là điểm khác biệt so với hầu hết thành phố khác của Mỹ. Vì vậy cùng một mức lương danh nghĩa, phần thực nhận ở New York có thể thấp hơn so với nhiều nơi khác, bạn nên tính thu nhập sau thuế trước khi so sánh.
California có thuế thu nhập bang thuộc nhóm cao nhất nước Mỹ, cộng thêm các khoản khấu trừ khác. Cả New York và California đều có mức lương tối thiểu cao hơn mức liên bang và được điều chỉnh hằng năm, nhưng mức lương cao hơn cũng đi kèm chi phí sinh hoạt cao hơn nên không tự động đồng nghĩa với mức sống tốt hơn.
- New York: có thuế thu nhập thành phố ngoài thuế bang.
- California: thuế thu nhập bang thuộc nhóm cao nhất nước Mỹ.
- Luôn tính thu nhập sau thuế rồi trừ chi phí nhà ở và đi lại trước khi so sánh hai thành phố.
Khí hậu, an toàn và chất lượng sống
New York có bốn mùa rõ rệt với mùa đông lạnh và có tuyết, mùa hè nóng ẩm. Los Angeles có khí hậu ôn hòa quanh năm nhưng đối mặt với rủi ro cháy rừng theo mùa, hạn chế nước và chất lượng không khí có thời điểm xấu. Cả hai đều có khoảng cách lớn về an toàn và chất lượng sống giữa các khu vực trong cùng thành phố.
Với người mới đến, yếu tố quyết định thường là khu vực bạn ở cụ thể chứ không phải thành phố nói chung. Hãy khảo sát khu vực theo tiêu chí gần trường hoặc nơi làm việc, chi phí đi lại và mức độ an toàn trước khi ký hợp đồng thuê nhà.
- New York: bốn mùa rõ rệt, mùa đông có tuyết.
- Los Angeles: khí hậu ôn hòa nhưng có rủi ro cháy rừng và hạn chế nước.
- Chọn khu vực ở cụ thể quan trọng hơn chọn thành phố nói chung.
Nên chọn New York nếu... / Nên chọn Los Angeles nếu...
Chọn New York nếu bạn muốn sống không cần xe, ngành mục tiêu của bạn thuộc tài chính, truyền thông, luật hoặc y tế, và bạn chấp nhận ở xa trung tâm để giảm tiền nhà. Chọn Los Angeles nếu bạn cần không gian sống rộng hơn, ngành của bạn gắn với giải trí, nội dung, hàng không vũ trụ hoặc logistics, và bạn sẵn sàng chi cho xe cộ cùng thời gian đi lại.
- Lập bảng chi phí hằng tháng gồm nhà ở, đi lại, bảo hiểm, ăn uống và điện thoại cho từng thành phố.
- Kiểm tra khoảng cách từ khu vực bạn định ở tới trường hoặc nơi làm việc bằng phương tiện bạn sẽ dùng.
- Xác minh chi phí thực tế với người đang sống ở đó thay vì dựa vào mức trung bình của cả nước.
Tóm tắt nhanh: New York vs Los Angeles
| Tiêu chí | New York | Los Angeles |
|---|---|---|
| Phương tiện chính | Tàu điện ngầm và xe buýt chạy 24 giờ, không cần xe hơi | Gần như bắt buộc phải có xe hơi và bảo hiểm |
| Chi phí nhà ở | Rất cao và cạnh tranh, đặc biệt tại Manhattan, có thể có phí môi giới | Diện tích nhiều hơn cùng số tiền nhưng phải ở xa trung tâm |
| Ngành mạnh | Tài chính, bảo hiểm, tư vấn, truyền thông, luật, y tế, giáo dục | Giải trí, nội dung, hàng không vũ trụ, công nghệ, y tế, logistics |
| Thuế | Có thuế thu nhập thành phố ngoài thuế bang | Thuế thu nhập bang thuộc nhóm cao nhất nước Mỹ |
| Khí hậu | Bốn mùa rõ rệt, mùa đông lạnh và có tuyết | Ôn hòa quanh năm, có rủi ro cháy rừng theo mùa |
| Chi phí ẩn | Phí môi giới thuê nhà, tiền nhà cao trên mỗi mét vuông | Tiền xe, xăng, phí đỗ xe và thời gian đi lại mỗi ngày |
| Ai phù hợp | Người muốn sống không cần xe, làm tài chính hoặc truyền thông | Người cần không gian rộng, làm giải trí hoặc logistics |
Cẩm nang chi tiết
- Chuẩn bị hành lý khi ra nước ngoài: nên mang gì, để lại gì và lưu ý hải quan — Hướng dẫn đóng gói hành lý cho người Việt ra nước ngoài: giấy tờ quan trọng, giới hạn hàng mang theo, thuốc, thực phẩm và cách tránh rắc rối ở hải quan.
- Thuê nhà ở nước ngoài: hợp đồng, tiền đặt cọc và cách tránh bị lừa — Kinh nghiệm thuê nhà khi ra nước ngoài: đọc hợp đồng, hiểu tiền đặt cọc và người bảo lãnh, nhận diện lừa đảo và bảo vệ quyền lợi khi ở và nhận lại cọc.
- Xin việc làm thêm cho du học sinh: giới hạn giờ, thủ tục xin phép theo từng nước và cách tránh lừa đảo — Xin việc làm thêm khi du học: thủ tục xin phép ở Nhật, Hàn, Canada, Úc, Anh, giới hạn giờ làm, mức lương tối thiểu và cách tìm việc hợp pháp.
- Mở tài khoản ngân hàng ở nước ngoài cho du học sinh: giấy tờ và kinh nghiệm theo từng nước — Cách mở tài khoản ngân hàng khi du học: giấy tờ cần chuẩn bị, quy định ở Nhật, Hàn Quốc, Đức, Canada, Úc và lưu ý chuyển tiền từ Việt Nam.
Câu hỏi thường gặp
Sống ở New York có cần xe hơi không?
Phần lớn trường hợp là không cần. New York là một trong ít thành phố của Mỹ có hệ thống tàu điện ngầm và xe buýt chạy 24 giờ, chi phí đi lại hằng tháng dự đoán được, nên nhiều người sống nhiều năm mà không có bằng lái xe. Ngược lại, ở Los Angeles phần lớn người đi làm vẫn cần xe hơi, kèm bảo hiểm, xăng và phí đỗ xe, đây là khoản bạn phải cộng vào ngân sách.
New York hay Los Angeles đắt hơn?
Khó kết luận chung vì cấu trúc chi phí khác nhau. New York đắt hơn rõ rệt ở tiền nhà trên mỗi mét vuông và có thể có phí môi giới khi thuê, nhưng không cần xe nên tiết kiệm được một khoản lớn. Los Angeles cho nhiều diện tích hơn cùng số tiền nhưng bắt buộc phải tính tiền xe, bảo hiểm, xăng và phí đỗ xe. Hãy lập bảng chi phí hằng tháng cho cả hai trường hợp để so sánh đúng.
Nên chọn thành phố nào nếu muốn tìm việc làm thêm khi du học?
Cả hai đều có nhiều việc làm thêm, nhưng khác nhau về loại công việc và điều kiện đi lại. Ở New York bạn dễ tìm việc trong quán ăn, bán lẻ và dịch vụ ở gần nơi ở mà không cần xe. Ở Los Angeles việc làm thêm phân tán hơn nên khả năng có xe giúp bạn mở rộng lựa chọn đáng kể. Hãy nhớ rằng sinh viên theo diện F-1 chỉ được làm trong khuôn viên trường nếu chưa được phê duyệt làm ngoài trường.
Thuế ở hai nơi khác nhau thế nào?
New York có thêm thuế thu nhập của thành phố bên cạnh thuế thu nhập bang, đây là điểm ít thành phố Mỹ có. California có thuế thu nhập bang thuộc nhóm cao nhất nước Mỹ. Vì vậy khi so sánh hai lời mời làm việc, bạn phải so thu nhập sau thuế chứ không phải mức lương ghi trên hợp đồng, rồi mới trừ tiếp chi phí nhà ở và đi lại của từng thành phố.