Định cư Canada vùng nông thôn: RNIP đã đóng và các chương trình thay thế

RNIP là gì?

RNIP là viết tắt của Rural and Northern Immigration Pilot, tức thí điểm nhập cư vùng nông thôn và phía bắc của Canada. Đây là chương trình do cộng đồng dẫn dắt, cho phép lao động nước ngoài có tay nghề và muốn sống, làm việc tại các thị trấn nhỏ được xin thường trú.

Mục tiêu của chương trình là chia đều dòng người nhập cư ra khỏi các đô thị lớn như Toronto, Vancouver và Montreal, đồng thời giúp doanh nghiệp ở vùng xa tuyển được lao động mà họ không tìm thấy tại địa phương.

Kết quả là quy trình có hai tầng: bạn phải đáp ứng điều kiện của IRCC và đồng thời đáp ứng điều kiện riêng do từng cộng đồng đặt ra.

11 cộng đồng từng tham gia RNIP

Danh sách cộng đồng theo trang chính thức của IRCC:

• North Bay, Sudbury, Timmins, Sault Ste. Marie và Thunder Bay tại Ontario.
• Brandon và Altona/Rhineland tại Manitoba.
• Moose Jaw tại Saskatchewan.
• Claresholm tại Alberta.
• Vernon và West Kootenay, gồm Trail, Castlegar, Rossland và Nelson, tại British Columbia.
• Không có cộng đồng nào tại Quebec, vì Quebec vận hành hệ thống nhập cư riêng.

Quy trình RNIP diễn ra thế nào

Các bước dưới đây giúp bạn hiểu mô hình đề cử cộng đồng, vì những chương trình thay thế dùng cách làm tương tự:

• Tìm một công việc đủ điều kiện với một chủ lao động trong cộng đồng tham gia.
• Nộp đơn xin cộng đồng giới thiệu, kèm hồ sơ theo yêu cầu riêng của cộng đồng đó.
• Nếu được cộng đồng giới thiệu, bạn nộp đơn xin thường trú cho IRCC.
• Trong lúc chờ xử lý, bạn có thể xin giấy phép lao động tạm thời nếu đủ điều kiện.
• Mỗi cộng đồng có thể có yêu cầu riêng, cách tìm việc riêng và quy trình xét duyệt riêng.

RNIP đã đóng từ ngày 31 tháng 8 năm 2024

Theo IRCC, RNIP kết thúc ngày 31 tháng 8 năm 2024 và không nhận hồ sơ mới. Đơn đã được nhận trước mốc đó vẫn được xử lý, và người nộp có thể xin giấy phép lao động trong thời gian chờ.

Thay thế cho RNIP, IRCC triển khai hai thí điểm cộng đồng mới là Chương trình nhập cư cộng đồng nông thôn (RCIP) và Chương trình nhập cư cộng đồng nói tiếng Pháp (FCIP).

Theo trang chính thức của IRCC, hai thí điểm này hợp tác với 18 cộng đồng được chọn tại Canada, gồm các cộng đồng nông thôn và các cộng đồng nói tiếng Pháp, trong đó một số thị trấn xuất hiện ở cả hai nhóm.

Điều kiện cơ bản của chương trình cộng đồng nông thôn hiện hành

Điều kiện được IRCC công bố cho chương trình cộng đồng nông thôn gồm các điểm chính sau:

• Có đề nghị làm việc hợp lệ từ một chủ lao động được chỉ định trong cộng đồng tham gia.
• Có ít nhất một năm, tương đương 1.560 giờ, kinh nghiệm làm việc liên quan trong vòng ba năm gần nhất.
• Chứng minh năng lực tiếng Anh hoặc tiếng Pháp bằng bài kiểm tra được chấp thuận, với mức bậc cụ thể tùy nhóm nghề.
• Có bằng cấp học vấn của Canada hoặc văn bản đánh giá tương đương bằng cấp nước ngoài.
• Chứng minh đủ tiền để tự nuôi bản thân và gia đình.
• Các cộng đồng có thể đặt thêm yêu cầu về ngành nghề ưu tiên và điều kiện cư trú, nên bạn phải đọc trang của từng cộng đồng.

Ưu điểm và hạn chế khi định cư vùng nông thôn

Đây là lựa chọn thực tế với nhiều người lao động, nhưng bạn cần hiểu rõ cả hai mặt:

• Ưu điểm: mức cạnh tranh thường thấp hơn so với các chương trình lớn, và có đề nghị làm việc là lợi thế rất lớn.
• Ưu điểm: chi phí sinh hoạt và nhà ở thường thấp hơn đô thị, phù hợp với gia đình muốn ổn định lâu dài.
• Ưu điểm: nếu bạn nói tiếng Pháp, chương trình dành cho cộng đồng nói tiếng Pháp mở thêm lựa chọn.
• Hạn chế: số vị trí tại mỗi cộng đồng rất hạn chế, chỉ tiêu có thể hết nhanh và thay đổi theo từng năm.
• Hạn chế: bạn nên sống và làm việc thật tại cộng đồng đã giới thiệu bạn; việc rời đi ngay sau khi nhận thường trú có thể gây hệ quả cho chính bạn và cho chương trình.
• Hạn chế: dịch vụ công, trường học và cơ hội việc làm cho vợ chồng có thể ít hơn so với thành phố lớn.

Chuẩn bị gì nếu bạn muốn đi theo hướng này

Danh sách cộng đồng và chủ lao động được chỉ định thay đổi theo thời gian, nên bạn hãy chuẩn bị theo các bước sau:

• Theo dõi danh sách cộng đồng và chủ lao động được chỉ định trên trang chính thức của IRCC.
• Tìm việc trực tiếp trên Job Bank và trên trang của từng cộng đồng, thay vì chỉ qua trung gian.
• Thi chứng chỉ tiếng Anh hoặc tiếng Pháp từ sớm, vì kết quả kiểm tra cần còn hiệu lực khi nộp hồ sơ.
• Hoàn tất đánh giá tương đương bằng cấp nếu bạn muốn dùng bằng cấp học ở Việt Nam.
• Chuẩn bị chứng minh tài chính cho giai đoạn đầu, kể cả khi bạn sắp có việc làm.
• Không trả tiền cho lời hứa về một suất giới thiệu của cộng đồng, vì quyết định thuộc về cộng đồng và IRCC.

Nguồn tham khảo

• IRCC – Closed: Rural and Northern Immigration Pilot
• IRCC – Rural and Francophone Community Immigration pilots
• IRCC – Rural Community Immigration Pilot
• IRCC – Rural Community Immigration Pilot: Who can apply
• IRCC – Rural Community Immigration Pilot: Apply for permanent residence
• Job Bank – Find a job