Bảo hiểm y tế cho du học sinh 2026: quy định ở Nhật, Hàn, Đức, Úc, Anh và Canada

Vì sao bảo hiểm y tế là điều kiện bắt buộc, không phải tùy chọn

Chi phí khám và điều trị tại các nước phát triển rất cao. Một lần nhập viện vì tai nạn hoặc một ca điều trị dài ngày có thể lên tới hàng chục nghìn đô la hoặc tương đương, vượt xa khả năng chi trả của sinh viên và gia đình. Vì vậy bảo hiểm y tế vừa là điều kiện để được cấp visa ở nhiều nước, vừa là tấm khiên tài chính cho bạn.

Có hai mô hình phổ biến. Ở một số nước như Nhật Bản, Hàn Quốc và Đức, bạn tham gia vào hệ thống bảo hiểm y tế công của nước đó và được hưởng quyền lợi như người bản xứ với mức đóng theo quy định. Ở một số nước như Úc, Anh và Canada, cơ chế khác nhau: có nước yêu cầu mua bảo hiểm tư nhân bắt buộc, có nước thu một khoản phụ phí để bạn dùng dịch vụ y tế công.

Điểm quan trọng là quy định về y tế khác nhau theo từng quốc gia và đôi khi khác nhau theo từng tỉnh hoặc bang trong cùng một nước. Vì vậy bạn phải kiểm tra đúng nước và đúng địa phương nơi bạn sẽ học, thay vì dùng một thông tin chung.

Nhật Bản và Hàn Quốc: bảo hiểm y tế công bắt buộc

Tại Nhật Bản, sau khi nhập cảnh và đăng ký cư trú tại tòa thị chính địa phương, du học sinh phải tham gia bảo hiểm y tế quốc dân. Nhờ đó bạn chỉ tự trả khoảng 30 phần trăm chi phí khám chữa bệnh. Mức phí bảo hiểm dựa trên thu nhập năm trước và quy định của địa phương, nên sinh viên thu nhập thấp thường đóng rất ít và có thể xin giảm hoặc miễn một phần tại tòa thị chính.

Tại Hàn Quốc, du học sinh thuộc diện tham gia bảo hiểm y tế quốc gia sau khi được cấp thẻ cư trú cho người nước ngoài. Mức đóng được quy định theo chính sách và điều chỉnh theo năm. Nhiều trường cũng cung cấp bảo hiểm tai nạn dành riêng cho sinh viên quốc tế, nên bạn cần kiểm tra xem trường đã thu khoản này trong phí nhập học hay chưa để tránh mua trùng.

Ở cả hai nước, đăng ký bảo hiểm phải thực hiện sớm sau khi nhập cảnh. Khoảng thời gian từ lúc bạn đặt chân tới nước sở tại đến lúc thẻ bảo hiểm có hiệu lực là giai đoạn rủi ro nhất, vì chưa có bảo hiểm nào chi trả cho bạn.

• Nhật Bản: bảo hiểm y tế quốc dân bắt buộc, người tham gia tự trả khoảng 30 phần trăm chi phí điều trị.
• Nhật Bản: sinh viên thu nhập thấp có thể xin giảm hoặc miễn một phần phí tại tòa thị chính địa phương.
• Hàn Quốc: tham gia bảo hiểm y tế quốc gia gắn với thẻ cư trú cho người nước ngoài.
• Cả hai nước đều có bảo hiểm tai nạn bổ sung dành cho sinh viên, cần kiểm tra tránh mua trùng.
• Cần có bảo hiểm tạm thời cho giai đoạn đầu trước khi bảo hiểm công có hiệu lực.

Đức: bảo hiểm y tế công lập cho sinh viên

Tại Đức, sinh viên phải có bảo hiểm y tế hợp lệ trong suốt thời gian học và trong cả giai đoạn xin thị thực. Bảo hiểm y tế công lập dành cho sinh viên có mức đóng hằng tháng theo quy định chung, được điều chỉnh theo năm và có thể gồm cả bảo hiểm chăm sóc dài hạn.

Người lớn tuổi hơn ngưỡng sinh viên tiêu chuẩn, người đã có gia đình hoặc người có thu nhập cao có thể thuộc diện khác với mức đóng cao hơn. Vì vậy bạn không nên dùng mức phí của một người bạn cùng lớp làm chuẩn cho mình, mà phải kiểm tra theo độ tuổi và tình trạng cá nhân.

Ngoài bảo hiểm công lập, một số trường hợp có thể chọn bảo hiểm y tế tư nhân nếu đáp ứng điều kiện của cơ quan quản lý, nhưng với đa số sinh viên quốc tế, bảo hiểm công lập là lựa chọn đơn giản, ổn định và được hầu hết trường chấp nhận. Hãy xác nhận với trường trước khi mua để tránh trường hợp bảo hiểm không được công nhận.

Úc và Anh: mua bảo hiểm bắt buộc và phụ phí y tế di trú

Tại Úc, du học sinh phải mua bảo hiểm y tế dành cho sinh viên quốc tế từ nhà cung cấp được cấp phép, và phải duy trì bảo hiểm đó trong suốt thời gian học. Đây là điều kiện gắn với visa, không phải lựa chọn tự nguyện. Bảo hiểm này chi trả một phần chi phí khám bệnh, nằm viện và một số dịch vụ ngoài bệnh viện, nhưng vẫn có những khoản bạn phải tự trả nên cần đọc kỹ quyền lợi và mức khấu trừ.

Tại Anh, cơ chế khác: người xin thị thực dài hạn phải trả phụ phí y tế di trú (Immigration Health Surcharge) khi nộp đơn, và khoản này cho phép bạn dùng dịch vụ y tế công trong thời gian lưu trú. Mức phụ phí tính theo năm và có thể điều chỉnh, nên bạn cần tính đúng số năm theo thời lượng visa, và với sinh viên còn có mức ưu đãi riêng.

Cần lưu ý rằng phụ phí y tế di trú của Anh không thay thế hoàn toàn bảo hiểm bổ sung. Dịch vụ y tế công có thể không chi trả cho một số dịch vụ, thuốc kê đơn và điều trị nha khoa, nên nhiều du học sinh vẫn mua thêm bảo hiểm tư nhân hoặc bảo hiểm du lịch để lấp khoảng trống.

• Úc: bắt buộc mua bảo hiểm y tế sinh viên quốc tế và duy trì suốt thời gian học.
• Úc: bảo hiểm chi trả một phần, vẫn có khoản tự chi trả nên cần đọc kỹ quyền lợi.
• Anh: trả phụ phí y tế di trú khi nộp đơn, tính theo năm và có mức ưu đãi cho sinh viên.
• Anh: phụ phí không bao trùm mọi dịch vụ, nên cân nhắc mua thêm bảo hiểm tư nhân.

Canada: y tế do tỉnh quản lý, du học sinh tùy tỉnh

Canada không có một chính sách y tế duy nhất cho du học sinh, vì hệ thống y tế công do từng tỉnh quản lý. Một số tỉnh cho sinh viên quốc tế hưởng bảo hiểm công sau thời gian chờ, một số tỉnh yêu cầu mua bảo hiểm tư nhân, và nhiều trường thu phí bảo hiểm y tế cho sinh viên quốc tế ngay khi nhập học.

Điểm cần chú ý là thời gian chờ trước khi bảo hiểm công có hiệu lực. Trong khoảng thời gian đó bạn chưa được chi trả, nên phải có bảo hiểm du lịch hoặc bảo hiểm tư nhân để phòng rủi ro. Đây là khoản nhiều sinh viên bỏ qua và thường là lúc phát sinh vấn đề nếu ốm đau.

Vì quy định thay đổi theo tỉnh, cách làm đúng là tra chính sách y tế của tỉnh nơi bạn sẽ học hoặc tham khảo phòng hỗ trợ sinh viên quốc tế của trường. Bạn cũng nên kiểm tra xem bảo hiểm của trường có bao gồm nha khoa, sức khỏe tâm thần hoặc thuốc kê đơn hay không trước khi quyết định mua thêm.

Cách chọn bảo hiểm và những sai lầm cần tránh

Nguyên tắc đầu tiên là bảo hiểm phải bao trùm toàn bộ thời gian bạn ở nước ngoài, không để khoảng trống giữa các giai đoạn. Nguyên tắc thứ hai là kiểm tra điều kiện của visa và của trường, vì có loại bảo hiểm không được cơ quan cấp visa chấp nhận.

Sai lầm phổ biến nhất là mua bảo hiểm quá ngắn, chỉ đủ để nộp hồ sơ visa rồi hết hiệu lực ngay sau khi nhập cảnh. Sai lầm tiếp theo là không đọc kỹ các loại trừ, đặc biệt là điều khoản về bệnh có sẵn, thai sản, thể thao mạo hiểm và hồi hương. Sai lầm thứ ba là không kiểm tra xem nước sở tại có yêu cầu mức chi trả tối thiểu hay yêu cầu nhà cung cấp phải nằm trong danh sách được công nhận hay không.

Cuối cùng, hãy nhớ rằng bảo hiểm y tế thường không chi trả cho mọi thứ. Bạn vẫn cần dự phòng một khoản tiền mặt cho các chi phí nhỏ và cho những lần phải tự trả. Việc chuẩn bị cả bảo hiểm và một khoản dự phòng nhỏ là cách an toàn nhất khi sống xa nhà.

• Chọn loại bảo hiểm được cơ quan cấp visa của nước sở tại chấp nhận.
• Bảo đảm bảo hiểm bao trùm toàn bộ thời gian lưu trú, không có khoảng trống.
• Đọc kỹ loại trừ: bệnh có sẵn, thai sản, thể thao mạo hiểm, hồi hương.
• Có bảo hiểm tạm thời cho giai đoạn chờ bảo hiểm công hoặc chờ nhập học.
• Giữ một khoản tiền dự phòng cho chi phí nhỏ và các lần phải tự chi trả.

Nguồn tham khảo

• Study in Japan (JASSO) — Bảo hiểm y tế quốc dân cho du học sinh
• Cơ quan Bảo hiểm Y tế Quốc gia Hàn Quốc (NHIS) — Bản tiếng Anh
• Make it in Germany (Chính phủ Đức) — Bảo hiểm y tế tại Đức
• Study Australia (chính phủ Úc) — Bảo hiểm y tế sinh viên quốc tế (OSHC)
• GOV.UK — Phụ phí y tế di trú (Immigration Health Surcharge)
• Chính quyền tỉnh Ontario — Đăng ký thẻ bảo hiểm y tế (ví dụ chính sách cấp tỉnh của Canada)