GPSR: người chịu trách nhiệm sản phẩm khi bán vào EU và những gì phải hiển thị
GPSR là gì và vì sao người bán online bị ảnh hưởng
Quy định an toàn sản phẩm chung của Liên minh châu Âu, viết tắt là GPSR, áp dụng từ ngày 13 tháng 12 năm 2024. Quy định này thay thế chỉ thị cũ và mở rộng phạm vi sang nhiều loại sản phẩm tiêu dùng, bao gồm cả hàng bán qua thương mại điện tử.
Điểm quan trọng với người bán xuyên biên giới là GPSR yêu cầu sản phẩm phải có một người chịu trách nhiệm đặt tại EU. Người này chịu trách nhiệm về các nghĩa vụ an toàn sản phẩm và là đầu mối liên hệ cho cơ quan quản lý và người tiêu dùng.
Ai có thể là người chịu trách nhiệm
Người chịu trách nhiệm có thể là nhà sản xuất trong EU, nhà nhập khẩu, đại diện được ủy quyền hoặc nhà cung cấp dịch vụ thực hiện đơn hàng nếu họ đáp ứng các điều kiện theo quy định. Với người bán ngoài EU, thường cần chỉ định một đại diện được ủy quyền hoặc làm việc với một bên đã có cơ sở tại EU.
Không phải bất kỳ công ty chuyển phát nào cũng đủ điều kiện. Người chịu trách nhiệm phải có thông tin liên hệ rõ ràng và thực sự đảm nhận trách nhiệm pháp lý tương ứng, nên cần xác nhận bằng văn bản thay vì chỉ dựa vào một dòng ghi chú trên website.
Thông tin phải hiển thị trên sản phẩm và listing
GPSR yêu cầu thông tin nhận diện nhà sản xuất và người chịu trách nhiệm, bao gồm tên và địa chỉ liên hệ, phải đi kèm sản phẩm hoặc được hiển thị rõ ràng trên bao bì. Với hàng bán online, thông tin này cũng cần xuất hiện trên trang sản phẩm để người mua thấy trước khi đặt hàng.
Ngoài ra, sản phẩm phải có thông tin truy xuất nguồn gốc và hướng dẫn an toàn phù hợp. Nếu sản phẩm có cảnh báo, cảnh báo phải rõ ràng, dễ hiểu và bằng ngôn ngữ mà người tiêu dùng tại thị trường đó có thể đọc được.
Công cụ kiểm tra người chịu trách nhiệm GPSR giúp rà từng nhóm thông tin cần có theo thị trường và loại sản phẩm, để biết chỗ nào còn thiếu trước khi đăng bán.
Listing thiếu thông tin có thể bị gỡ
Các sàn lớn tại EU đã bổ sung yêu cầu thông tin GPSR vào quy trình đăng bán và có thể tạm ẩn hoặc gỡ listing nếu thiếu. Với người bán đa kênh, việc chỉ cập nhật một sàn có thể dẫn đến tình trạng sản phẩm vẫn bán được ở nơi này nhưng bị chặn ở nơi khác.
Rủi ro không chỉ là mất doanh thu ngắn hạn. Hàng đã nhập về mà không bán được vì listing bị gỡ sẽ tạo áp lực lên dòng tiền và chi phí lưu kho. Vì vậy, kiểm tra GPSR nên nằm trong bước chuẩn bị sản phẩm, trước khi đặt hàng nhà cung cấp.
Công cụ kiểm tra tuân thủ theo thị trường giúp rà thêm các yêu cầu nhãn mác, chứng nhận và hồ sơ theo từng nhóm sản phẩm.
Quy trình kiểm tra tối thiểu trước khi bán
Bước một là xác định sản phẩm có thuộc phạm vi GPSR hay không. Bước hai là xác định đã có người chịu trách nhiệm tại EU chưa và thông tin của họ đã chính xác chưa. Bước ba là kiểm tra nhãn, bao bì và listing đã có đủ tên, địa chỉ, thông tin truy xuất và cảnh báo cần thiết chưa.
Bước bốn là lưu hồ sơ: xác nhận của người chịu trách nhiệm, tài liệu kỹ thuật, kết quả kiểm tra và ảnh chụp nhãn thực tế. Khi cơ quan quản lý hoặc sàn yêu cầu, hồ sơ này là bằng chứng bạn đã thực hiện nghĩa vụ. Thiếu hồ sơ thường khó xử lý hơn thiếu một dòng trên bao bì.
Câu hỏi thường gặp
GPSR có áp dụng cho hàng bán qua Amazon, Etsy, Shopify không?
Có. GPSR áp dụng cho sản phẩm tiêu dùng bán cho người tiêu dùng EU, không phụ thuộc kênh bán. Các sàn có thể có thêm quy trình kiểm tra riêng, nhưng nghĩa vụ theo quy định vẫn thuộc về người bán và người chịu trách nhiệm.
Người bán ngoài EU có cần đại diện tại EU không?
Trong nhiều trường hợp, có. GPSR yêu cầu một người chịu trách nhiệm đặt tại EU. Người bán ngoài EU thường chỉ định đại diện được ủy quyền hoặc làm việc với bên đã có cơ sở tại EU và chấp nhận trách nhiệm tương ứng.
Thông tin người chịu trách nhiệm cần đặt ở đâu?
Thông tin cần đi kèm sản phẩm hoặc bao bì và hiển thị trên trang sản phẩm trực tuyến. Cách trình bày cụ thể phụ thuộc loại sản phẩm và kênh bán, nhưng phải rõ ràng và dễ tiếp cận với người tiêu dùng.