Nhập tịch Úc điều kiện 2026: 4 năm cư trú, bài thi và tuyên thệ

Nhập tịch Úc theo diện conferral là gì?

Citizenship by conferral là diện nhập tịch dành cho người đã định cư hợp pháp tại Úc và muốn trở thành công dân Úc. Đây là con đường phổ biến nhất với người Việt đã có thường trú, khác với nhập tịch theo huyết thống (by descent) dành cho người sinh ra ngoài Úc có cha hoặc mẹ là công dân Úc.

Trở thành công dân Úc mang lại các quyền mà thường trú nhân không có, như quyền bầu cử, quyền ra vào Úc không giới hạn thời gian, quyền giữ hộ chiếu Úc và quyền được bảo hộ lãnh sự khi ở nước ngoài. Đổi lại, công dân Úc phải tuân thủ luật Úc và thực hiện nghĩa vụ công dân khi được yêu cầu.

Hồ sơ nhập tịch do Bộ Nội vụ Úc xử lý, và điều kiện không chỉ là thời gian cư trú. Bạn còn phải chứng minh mình là thường trú nhân hợp lệ, có lý lịch tốt, hiểu biết về Úc và có ý định tiếp tục gắn bó với nước Úc hoặc giữ mối quan hệ gần gũi, liên tục với Úc.

Yêu cầu cư trú: 4 năm, trong đó 12 tháng là thường trú

Điều kiện cư trú chung gồm bốn điểm. Bạn phải sống ở Úc với tư cách hợp pháp trong 4 năm ngay trước ngày nộp đơn; trong 4 năm đó phải có ít nhất 12 tháng với tư cách thường trú nhân; và tính đến thời điểm nộp đơn, 12 tháng gần nhất bạn phải là thường trú nhân. Ngoài ra bạn phải đã ở Úc trong thời gian nhất định và không vắng mặt quá giới hạn cho phép.

Về giới hạn vắng mặt, trong 4 năm bạn không được vắng mặt tổng cộng quá 12 tháng, và trong 12 tháng với tư cách thường trú bạn không được vắng mặt quá 90 ngày. Các chuyến đi ngắn cũng được cộng dồn, nên nhiều người bị chậm hồ sơ chỉ vì đi về Việt Nam nhiều lần mà không để ý tổng số ngày.

Bộ Nội vụ cung cấp công cụ Residence Calculator để bạn tự tính khả năng đủ điều kiện theo ngày nhập cảnh và xuất cảnh. Bạn nên dùng công cụ này trước khi nộp, vì nộp sớm khi chưa đủ ngày thường dẫn đến bị từ chối và mất phí đáng kể. Một số trường hợp đặc biệt như con của công dân Úc, người từng phục vụ trong lực lượng vũ trang hoặc người có hoàn cảnh đặc biệt có thể được áp dụng quy tắc cư trú khác.

Bài thi quốc tịch: cấu trúc và cách tính đạt

Hầu hết ứng viên từ 18 đến 59 tuổi phải làm bài thi quốc tịch. Bài thi gồm 20 câu trắc nghiệm, làm trong khoảng 45 phút, và bạn cần đạt tối thiểu 75 phần trăm tổng số câu, tức là ít nhất 15 câu đúng. Nếu bạn dưới 18 tuổi hoặc từ 60 tuổi trở lên, bạn thường không phải làm bài thi nhưng vẫn phải tham gia buổi phỏng vấn.

Phần quan trọng nhất là các câu hỏi về giá trị của nước Úc. Ngoài ngưỡng 75 phần trăm tổng thể, bạn phải trả lời đúng toàn bộ các câu hỏi thuộc phần giá trị của Úc. Đây là điểm khiến nhiều người trượt dù đạt điểm tổng cao, vì chỉ cần sai một câu giá trị là không đạt.

Nội dung bài thi xoay quanh quyền và trách nhiệm của công dân, hệ thống chính trị, lịch sử, biểu tượng quốc gia, văn hóa và pháp luật Úc, dựa trên cuốn sách chính thức về nước Úc. Bạn có thể thi lại nếu không đạt, nhưng phải chờ và sắp xếp lại lịch, nên việc chuẩn bị kỹ từ đầu giúp tiết kiệm nhiều thời gian.

Lý lịch tốt và kiểm tra an ninh

Yêu cầu về lý lịch tốt (good character) áp dụng cho người từ 18 tuổi trở lên tại thời điểm nộp đơn. Bộ Nội vụ xem xét lý lịch tư pháp, hành vi trong quá khứ, các khoản nợ với chính phủ Úc, thông tin từ cơ quan thực thi pháp luật và cả mối lo ngại về an ninh quốc gia.

Bạn cần khai báo mọi tiền án, tiền sự, kể cả các vi phạm nhỏ, và cung cấp lý lịch tư pháp của Việt Nam nếu bạn đã ở Việt Nam từ 90 ngày trở lên trong khoảng thời gian nhất định trước khi nộp đơn, cũng như lý lịch tư pháp của bất kỳ nước nào khác bạn từng cư trú. Khai báo không trung thực thường bị coi là nghiêm trọng hơn chính lỗi đó.

Vi phạm giao thông kéo dài, nợ thuế hoặc tiền phạt chưa thanh toán, hoặc vi phạm luật visa trong quá khứ đều có thể làm chậm hoặc ảnh hưởng đến kết quả hồ sơ. Người có vấn đề về lý lịch nên chuẩn bị giải trình và giấy tờ chứng minh quá trình khắc phục trước khi nộp thay vì chờ cơ quan yêu cầu.

Lễ tuyên thệ và cam kết trung thành

Sau khi đơn được chấp thuận và bạn đã hoàn thành bài thi, bước cuối cùng là lễ tuyên thệ nhập tịch. Bạn chính thức trở thành công dân Úc vào đúng ngày bạn đọc lời tuyên thệ, chứ không phải vào ngày đơn được chấp thuận. Vì vậy cần sắp xếp tham dự lễ đúng lịch, và Bộ Nội vụ thường yêu cầu bạn tham dự trong vòng 12 tháng kể từ ngày được chấp thuận.

Lời tuyên thệ là cam kết trung thành với Úc và với người dân Úc, coi trọng luật pháp và dân chủ, và thực hiện trách nhiệm công dân. Sau khi tuyên thệ, bạn nhận giấy chứng nhận nhập tịch và có thể xin hộ chiếu Úc, đăng ký bầu cử và cập nhật tình trạng với các cơ quan như cơ quan thuế và dịch vụ công.

Bộ Nội vụ tổ chức lễ tại các địa phương và có thể tổ chức theo hình thức tập thể. Người chưa thể tham dự vì lý do đặc biệt cần liên hệ để thông báo, vì bỏ lỡ mà không có lý do chính đáng có thể khiến đơn phải xử lý lại.

Tiếng Anh, quốc tịch kép và các trường hợp được miễn thi

Không có yêu cầu điểm tiếng Anh riêng kiểu chứng chỉ như visa định cư, nhưng bạn phải hiểu nội dung bài thi và giao tiếp được trong buổi phỏng vấn. Bộ Nội vụ có thể xem xét miễn hoặc giảm yêu cầu với người có khó khăn về khả năng nghe, nói, đọc, viết hoặc mắc một số chứng bệnh về tâm thần, kèm chứng nhận y tế theo mẫu quy định.

Về quốc tịch kép, Úc cho phép công dân giữ nhiều quốc tịch, nên về phía Úc bạn không phải từ bỏ quốc tịch Việt Nam. Tuy nhiên quy định về quốc tịch kép của Việt Nam có những yêu cầu riêng và một số trường hợp cần thủ tục xác nhận, nên bạn nên kiểm tra với cơ quan chức năng Việt Nam để tránh ảnh hưởng đến giấy tờ tùy thân.

Một số trường hợp được miễn bài thi quốc tịch, ví dụ người dưới 18 tuổi, người từ 60 tuổi trở lên, người có khuyết tật hoặc suy giảm nhận thức nặng được chứng nhận, và một số trường hợp đặc biệt khác. Tuy vậy hầu hết các ứng viên Việt Nam trưởng thành vẫn phải làm bài thi và phải tham gia buổi phỏng vấn xác minh danh tính và giấy tờ.

Hồ sơ, phí và thời gian xử lý

Hồ sơ nhập tịch gồm giấy tờ chứng minh nhân thân và quốc tịch, giấy tờ chứng minh thường trú, giấy tờ thay đổi tên nếu có, lý lịch tư pháp của các nước đã cư trú, giấy tờ về hoàn cảnh gia đình như giấy kết hôn và giấy khai sinh con, cùng ảnh và các khai báo theo biểu mẫu trực tuyến. Một số giấy tờ của Việt Nam cần được dịch và công chứng.

Phí nộp đơn được niêm yết trên trang chính thức và đã được điều chỉnh tăng trong những năm gần đây, nên bạn nên tra con số hiện hành trước khi thanh toán. Phí thường không được hoàn lại kể cả khi đơn không được chấp thuận, và một số trường hợp như người có hoàn cảnh khó khăn hoặc một số nhóm đặc biệt có thể được xét giảm.

Thời gian xử lý thay đổi theo từng giai đoạn và theo mức độ phức tạp của hồ sơ, thường kéo dài nhiều tháng. Bạn nên nộp đơn khi đã chắc chắn đủ điều kiện cư trú, chuẩn bị kỹ lý lịch tư pháp và giữ địa chỉ liên hệ cập nhật với Bộ Nội vụ, vì việc bổ sung giấy tờ sau khi nộp là nguyên nhân phổ biến làm hồ sơ kéo dài.

Các bài viết liên quan trong cụm định cư Úc

Nhập tịch là bước cuối của lộ trình định cư Úc. Bạn nên đọc thêm các bài sau để nối đúng các bước trước đó:

• Định cư Úc diện tay nghề 189/190/491 - điều kiện, cách tính điểm và chọn bang.
• Định cư Úc bang NSW và Victoria theo visa 190/491.
• Visa 186 - bảo lãnh công việc để lấy thường trú Úc.
• Visa lao động Úc 482 Skills in Demand - bước tạm trú và mức lương.
• Visa 485 sau tốt nghiệp - điều kiện ở lại làm việc sau khi ra trường.
• Sang Úc theo nhóm visa 188 và 888 dành cho nhà đầu tư và chủ doanh nghiệp.

Nguồn tham khảo

• Bộ Nội vụ Úc - Become an Australian citizen
• Bộ Nội vụ Úc - Thường trú nhân và yêu cầu cư trú khi nhập tịch
• Bộ Nội vụ Úc - Citizenship test and interview
• Bộ Nội vụ Úc - Citizenship ceremony
• Bộ Nội vụ Úc - Residence Calculator