Gia đình & Hôn nhân

Khai sinh cho con có yếu tố nước ngoài: thẩm quyền, hồ sơ, thời hạn 60 ngày và quốc tịch (2026)

Cập nhật: 14/10/2026 · Tất cả cẩm nang

Tóm tắt nhanh: Đăng ký khai sinh cho trẻ có cha hoặc mẹ là người nước ngoài: cơ quan đăng ký, hồ sơ, thời hạn 60 ngày, văn bản thỏa thuận chọn quốc tịch và giấy tờ cho con.

Công cụ miễn phí cho bạn: Tạo checklist hồ sơ cho chuyến đi của bạn →

Khai sinh cho con có yếu tố nước ngoài là gì?

Khai sinh cho con có yếu tố nước ngoài là việc đăng ký khai sinh cho trẻ mà có ít nhất một bên cha hoặc mẹ là người nước ngoài, hoặc có cha mẹ là công dân Việt Nam định cư ở nước ngoài, hoặc trẻ sinh ra ở nước ngoài nay về cư trú tại Việt Nam. Đây là nhóm thủ tục có nhiều điểm riêng so với khai sinh trong nước.

Khung pháp lý chính gồm Luật Hộ tịch 2014, Nghị định 123/2015/NĐ-CP, Luật Quốc tịch Việt Nam 2008 (đã được sửa đổi, bổ sung) và Nghị định 191/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức thi hành Luật Quốc tịch.

Điểm quan trọng nhất cần nhớ: đăng ký khai sinh cho trẻ có yếu tố nước ngoài được thực hiện ở Ủy ban nhân dân cấp huyện (không phải cấp xã như khai sinh thông thường), và với trẻ có cha hoặc mẹ là người nước ngoài, việc chọn quốc tịch cho con được ghi nhận qua văn bản thỏa thuận của cha mẹ.

Những trường hợp thuộc diện đăng ký tại cấp huyện

Điều 35 Luật Hộ tịch 2014 quy định Ủy ban nhân dân cấp huyện nơi cư trú của người cha hoặc người mẹ thực hiện đăng ký khai sinh cho trẻ em thuộc các trường hợp sau.

Với trẻ sinh ra tại Việt Nam: có cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam còn người kia là người nước ngoài hoặc người không quốc tịch; có cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam cư trú ở trong nước còn người kia là công dân Việt Nam định cư ở nước ngoài; có cha và mẹ là công dân Việt Nam định cư ở nước ngoài; và có cha và mẹ là người nước ngoài hoặc người không quốc tịch.

Với trẻ sinh ra ở nước ngoài chưa được đăng ký khai sinh nay về cư trú tại Việt Nam: có cha và mẹ là công dân Việt Nam, hoặc có cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam.

Ngoài các trường hợp trên, khai sinh cho trẻ em thông thường được thực hiện tại Ủy ban nhân dân cấp xã nơi cư trú. Tuy nhiên từ năm 2025, thẩm quyền đăng ký hộ tịch được phân định lại cho chính quyền cấp xã theo lộ trình chuyển tiếp trong quá trình sắp xếp đơn vị hành chính, nên bạn nên liên hệ trực tiếp cơ quan hộ tịch nơi cư trú để xác nhận đầu mối tiếp nhận.

Thời hạn đăng ký khai sinh

Điều 15 Luật Hộ tịch 2014 quy định trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày sinh con, cha hoặc mẹ có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho con; trường hợp cha, mẹ không thể đăng ký thì ông hoặc bà hoặc người thân thích khác hoặc cá nhân, tổ chức đang nuôi dưỡng trẻ em có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho trẻ.

Đây là mốc thời gian có ý nghĩa quan trọng để bảo đảm quyền lợi của trẻ. Đăng ký muộn không bị từ chối, nhưng hồ sơ có thể phát sinh yêu cầu bổ sung và việc đăng ký khai sinh đúng hạn có ý nghĩa khi thực hiện các thủ tục về bảo hiểm y tế, hộ chiếu và các giấy tờ tùy thân cho trẻ sau này.

Ngoài ra, nếu sau khi sinh mà chưa có giấy chứng sinh, cha mẹ cần nộp văn bản của người làm chứng xác nhận về việc sinh; nếu không có người làm chứng thì phải có giấy cam đoan về việc sinh.

Hồ sơ đăng ký khai sinh cho con có yếu tố nước ngoài

Về cơ bản, hồ sơ gồm: tờ khai đăng ký khai sinh theo mẫu; giấy chứng sinh hoặc giấy tờ thay thế; và giấy tờ tùy thân của cha mẹ như hộ chiếu hoặc giấy tờ tùy thân khác, giấy tờ chứng minh nơi cư trú.

Điểm đặc thù theo khoản 1 Điều 36 Luật Hộ tịch 2014: trường hợp cha hoặc mẹ hoặc cả cha và mẹ là người nước ngoài thì phải nộp văn bản thỏa thuận của cha, mẹ về việc chọn quốc tịch cho con. Trường hợp cha, mẹ chọn quốc tịch nước ngoài cho con thì văn bản thỏa thuận phải có xác nhận của cơ quan nhà nước có thẩm quyền của nước ngoài mà người đó là công dân.

Trường hợp trẻ sinh ra ở nước ngoài nay về cư trú tại Việt Nam, Điều 29 Nghị định 123/2015/NĐ-CP quy định hồ sơ gồm: tờ khai theo mẫu; giấy chứng sinh hoặc giấy tờ khác do cơ quan có thẩm quyền nước ngoài cấp xác nhận về việc trẻ em được sinh ra ở nước ngoài và quan hệ mẹ - con nếu có; và văn bản thỏa thuận của cha mẹ lựa chọn quốc tịch cho con trong trường hợp trẻ có cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam, người kia là công dân nước ngoài.

Giấy tờ do nước ngoài cấp để đăng ký hộ tịch tại Việt Nam thường phải được hợp pháp hóa lãnh sự theo Điều 10 Luật Hộ tịch 2014, trừ trường hợp được miễn theo điều ước quốc tế, sau đó dịch sang tiếng Việt và công chứng bản dịch.

Quốc tịch của con được xác định thế nào?

Theo Luật Quốc tịch Việt Nam, nguyên tắc chính để xác định quốc tịch khi sinh ra là huyết thống (theo quốc tịch cha hoặc mẹ) kết hợp với nơi sinh tùy từng nước. Với trẻ có cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam và người kia là công dân nước ngoài, quốc tịch Việt Nam của trẻ được xác lập khi cha mẹ thỏa thuận lựa chọn quốc tịch Việt Nam cho con tại thời điểm khai sinh tại cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam.

Nếu trẻ được sinh ra trên lãnh thổ Việt Nam mà cha mẹ không thỏa thuận được việc lựa chọn quốc tịch cho con thì trẻ có quốc tịch Việt Nam. Với trẻ sinh ở nước ngoài, thỏa thuận của cha mẹ và việc đăng ký khai sinh tại cơ quan đại diện Việt Nam là bước quyết định để ghi nhận quốc tịch Việt Nam.

Vì vậy, việc chọn quốc tịch cho con nên được làm bằng văn bản và nộp cùng hồ sơ khai sinh, thay vì thỏa thuận miệng. Bạn cũng cần kiểm tra pháp luật của nước mà con mang quốc tịch để biết con có được giữ thêm quốc tịch khác hay không.

Cách ghi quốc tịch trong Giấy khai sinh

Nội dung đăng ký khai sinh được quy định tại Điều 14 Luật Hộ tịch 2014, gồm các thông tin như họ, chữ đệm và tên; giới tính; ngày, tháng, năm sinh; nơi sinh; dân tộc; quốc tịch; quê quán; và thông tin của cha, mẹ.

Khoản 2 Điều 36 Luật Hộ tịch 2014 quy định trường hợp trẻ em có quốc tịch nước ngoài thì không ghi nội dung quốc tịch vào phần tương ứng trong Sổ hộ tịch. Nói cách khác, khi con mang quốc tịch nước ngoài, việc ghi nhận được thực hiện theo hướng dẫn của cơ quan hộ tịch để bảo đảm thống nhất giữa giấy tờ Việt Nam và giấy tờ nước ngoài của con.

Nếu con có cả quốc tịch Việt Nam và quốc tịch nước ngoài, tên của con có thể được lựa chọn theo dạng tên ghép giữa tên Việt Nam và tên nước ngoài theo quy định hiện hành, thuận lợi cho gia đình muốn con giữ cả hai bản sắc.

Giấy tờ đi lại và hộ chiếu cho con sau khi khai sinh

Sau khi có Giấy khai sinh, bước tiếp theo thường là xin hộ chiếu cho con. Đối tượng và thủ tục cấp hộ chiếu phổ thông được quy định tại Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam 2019. Hộ chiếu phổ thông cấp cho người chưa đủ 14 tuổi có thời hạn 05 năm và không được gia hạn; cấp cho người từ đủ 14 tuổi trở lên có thời hạn 10 năm và không được gia hạn.

Nếu gia đình đang ở nước ngoài, việc đăng ký khai sinh và xin hộ chiếu cho con được thực hiện tại cơ quan đại diện Việt Nam ở nước sở tại. Nếu gia đình ở Việt Nam, thủ tục cấp hộ chiếu được thực hiện tại cơ quan quản lý xuất nhập cảnh trong nước.

Với trẻ mang hai quốc tịch, gia đình có thể xin hộ chiếu của cả hai nước nếu pháp luật mỗi nước cho phép, nhưng cần dùng đúng hộ chiếu khi nhập cảnh từng nước và kiểm tra quy định về xuất cảnh bằng hộ chiếu nào.

Lưu ý thực tế và các lỗi thường gặp

Thứ nhất, hãy xác định đúng cấp có thẩm quyền tiếp nhận theo tình hình sắp xếp đơn vị hành chính ở địa phương, vì thẩm quyền đăng ký hộ tịch đã được phân định lại cho chính quyền cấp xã theo lộ trình chuyển tiếp từ năm 2025.

Thứ hai, văn bản thỏa thuận chọn quốc tịch là giấy tờ dễ bị bỏ sót nhất. Với trường hợp cha hoặc mẹ là người nước ngoài, thiếu văn bản này hoặc chọn quốc tịch nước ngoài mà chưa có xác nhận của cơ quan nước ngoài có thể khiến hồ sơ bị yêu cầu bổ sung.

Thứ ba, giấy tờ nước ngoài cần hợp pháp hóa lãnh sự và dịch thuật công chứng. Hãy chuẩn bị nhiều bản sao và bản dịch để dùng cho các thủ tục liên quan như hộ chiếu, bảo hiểm và nhập học cho con.

Thứ tư, nên lưu giữ bản gốc và bản sao công chứng của giấy khai sinh của con ở cả hai nước, và ghi lịch nhắc gia hạn hộ chiếu cho trẻ vì giấy tờ của trẻ em thường hết hạn nhanh hơn người lớn.

Câu hỏi thường gặp

Khai sinh cho con có cha hoặc mẹ là người nước ngoài ở đâu?

Theo Điều 35 Luật Hộ tịch 2014, Ủy ban nhân dân cấp huyện nơi cư trú của người cha hoặc người mẹ thực hiện đăng ký khai sinh cho trẻ thuộc diện có yếu tố nước ngoài. Tuy nhiên từ năm 2025, thẩm quyền đăng ký hộ tịch được phân định lại cho chính quyền cấp xã theo lộ trình chuyển tiếp trong sắp xếp đơn vị hành chính, nên bạn nên liên hệ trực tiếp cơ quan hộ tịch nơi cư trú để xác nhận đầu mối.

Thời hạn đăng ký khai sinh là bao lâu?

Theo Điều 15 Luật Hộ tịch 2014, trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày sinh con, cha hoặc mẹ có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho con. Đăng ký muộn vẫn được giải quyết nhưng có thể phát sinh yêu cầu bổ sung, nên bạn nên đăng ký càng sớm càng tốt.

Có bắt buộc phải có văn bản thỏa thuận chọn quốc tịch cho con không?

Theo khoản 1 Điều 36 Luật Hộ tịch 2014, trường hợp cha hoặc mẹ hoặc cả cha và mẹ là người nước ngoài thì phải nộp văn bản thỏa thuận của cha, mẹ về việc chọn quốc tịch cho con. Nếu chọn quốc tịch nước ngoài cho con, văn bản thỏa thuận phải có xác nhận của cơ quan nhà nước có thẩm quyền của nước ngoài mà người đó là công dân.

Con mang quốc tịch nước ngoài thì quốc tịch ghi trong khai sinh thế nào?

Khoản 2 Điều 36 Luật Hộ tịch 2014 quy định trường hợp trẻ em có quốc tịch nước ngoài thì không ghi nội dung quốc tịch vào phần tương ứng trong Sổ hộ tịch. Việc ghi nhận được thực hiện theo hướng dẫn của cơ quan hộ tịch để bảo đảm thống nhất giữa giấy tờ Việt Nam và giấy tờ nước ngoài của con.

Không có giấy chứng sinh thì đăng ký khai sinh được không?

Được. Trường hợp không có giấy chứng sinh, người đi đăng ký khai sinh nộp văn bản của người làm chứng xác nhận về việc sinh; nếu không có người làm chứng thì phải có giấy cam đoan về việc sinh. Với trẻ sinh ở nước ngoài, có thể dùng giấy tờ do cơ quan có thẩm quyền nước ngoài cấp xác nhận về việc trẻ em được sinh ra và quan hệ mẹ - con.

Con sinh ra ở nước ngoài về sống ở Việt Nam thì đăng ký khai sinh ở đâu?

Theo Điều 35 và Điều 29 Nghị định 123/2015/NĐ-CP, trẻ sinh ra ở nước ngoài chưa được đăng ký khai sinh nay về cư trú tại Việt Nam và có cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam thì được đăng ký khai sinh tại Ủy ban nhân dân cấp huyện nơi cư trú của trẻ. Hồ sơ cần giấy tờ do cơ quan nước ngoài cấp xác nhận việc sinh và quan hệ mẹ - con.

Nguồn tham khảo

Chia sẻ cẩm nang: Facebook X Telegram